فرایند فتوسنتز و آزاد شدن اکسیژن توسط یک گیاه آبزی

تصویری که فرایند فتوسنتز یک گیاه آبزی را در زیر آب نشان می‌دهد، لحظه‌ای را ثبت کرده است که حباب‌های گاز از سطح گیاه جدا شده و به سمت آب حرکت می‌کنند. حباب‌ها در چنین شرایطی می‌توانند حاصل آزاد شدن اکسیژن در جریان فتوسنتز باشند؛ فرایندی که در گیاهان سبز با دریافت نور انجام می‌شود.

 

 
در گیاهان آبزی غوطه‌ور، برگ‌ها و بخش‌های سبز گیاه در معرض نور قرار دارند و سلول‌های آن‌ها با استفاده از کلروفیل، انرژی نور را جذب می‌کنند. گیاه هم‌زمان دی‌اکسیدکربن و آب را در واکنش‌های فتوسنتزی به کار می‌گیرد و انرژی نور را برای ساخت ترکیبات آلی، از جمله قندها، مورد استفاده قرار می‌دهد. اکسیژن نیز در جریان واکنش‌های وابسته به نور تولید و از بافت گیاه خارج می‌شود.

در ویدیو فتوسنتز گیاه آبزی، خروج این اکسیژن به شکل حباب قابل مشاهده است. پژوهش‌های انجام‌شده روی گیاهان آبزی نشان داده‌اند که حباب‌های فتوسنتزی می‌توانند از روزنه‌ها یا نقاط مشخصی از بافت گیاه خارج شوند و در شرایط مناسب به صورت رشته‌ای از حباب‌های منظم دیده شوند. شدت نور، دما و میزان دسترسی به دی‌اکسیدکربن از عواملی هستند که بر شدت فتوسنتز اثر می‌گذارند.

نمونه شناخته‌شده برای مشاهده پدیده فتوسنتز گیاه آبزی، گیاه آبزی Elodea است. در آزمایش‌های زیست‌شناسی، بخش‌هایی از این گیاه را زیر آب و در معرض نور قرار می‌دهند و حباب‌هایی را مشاهده می‌کنند که از سطح گیاه جدا می‌شوند. حباب‌ها به‌عنوان نشانه‌ای قابل مشاهده از تولید اکسیژن در جریان فتوسنتز مورد استفاده قرار می‌گیرند.

در محیط‌های طبیعی نیز همین فرایند در مقیاس بزرگ‌تر رخ می‌دهد. هنگامی که پوشش گیاهی آبزی متراکم باشد، تعداد زیادی حباب اکسیژن می‌تواند هم‌زمان در اطراف گیاه شکل بگیرد و به سمت سطح آب حرکت کند. بررسی‌های آزمایشگاهی درباره گیاهان آبزی غوطه‌ور نشان داده است که ترکیب گاز این حباب‌ها می‌تواند درصد قابل توجهی اکسیژن داشته باشد.

منبع: شفق نیوز – گزارشگر علمی